Làm giàu từ nông nghiệp sạch hữu cơ
Đơn giản với mảnh đất vườn đồi 2 ha, mỗi gia đình có thể làm giàu một cách bền vững.
Việc đầu tiên là trồng cây làm nguyên liệu đầu vào. Các sản phẩm cây trồng giản đơn sẽ thích hợp nhất để tạo nguồn nguyên liệu ban đầu sạch, dễ sử dụng.
Với đất bằng, có thể trồng lúa kết hợp nuôi cá, tôm. Với đất đồi, có thể trồng lúa nương, nếp nương.
Xây dựng hồ, ao trữ nước, kể cả nguồn nước trong mùa mưa, để dùng cho mùa khô. Lấy nước ao hồ nuôi cá để tưới cây, rau củ quả người không sử dụng từ cây để nuôi cá.
Điều kiện kinh tế còn khó khăn, vốn liếng không nhiều, nên trồng rau màu như cây chuối (hột) và rau lang; cây dây leo như mướp, bầu, su su, đậu bắp, khổ qua… Trồng thêm ít cây ăn quả giản đơn như cam, chanh, mít, bơ, ổi. Trước mắt để phục vụ cho gia đình, làng xóm. Lúa đi xát, gạo để ăn, cám làm thức ăn chăn nuôi sạch cho cá, gà, hoặc sau này cho heo.
Thức ăn cho gia súc, gia cầm, có bổ sung thêm thứ rau màu, cây trồng như rau lang, thân cây chuối sau khi thu hoạch buồng chuối, một số phế phẩm từ trái cây như xơ mít, chuối, bơ hư nhũn. Vỏ trấu dùng để đốt lò nấu, kết hợp với cành cây ăn trái cắt tỉa, để khô.
Ngoài ra, có thể dùng trấu, cám, tro bếp để làm đệm sinh học cho nơi thải phân gà, phân heo, kết hợp với rác thải, lá già rụng để ủ làm phân sinh học. Nấu rượu gạo cũng là một giải pháp tốt, để có nguồn rượu sạch ủ và cất trữ một số loại thảo dược như chuối hột, hành tỏi, rễ đinh lăng, ổi, … bã hèm dùng trộn với thức ăn cho gà, heo, có tác dụng tốt trong phòng ngừa các bệnh thông thường cho vật nuôi.
Theo chu kỳ luôn chuyển của các sản phẩm, cây trồng vật nuôi trong vườn, con sử dụng sản phẩm của cây và cây sử dụng sản phẩm của con. Việc bổ sung dinh dưỡng dưỡng đầu vào là rất thấp, chỉ khoảng 10-15% doanh thu từ các sản lượng lấy ra khỏi vườn dành cho việc mua phân bón và thức ăn chăn nuôi,…
Lựa chọn các sản phẩm đầu vào, để không lãng phí và gây ô nhiễm nguồn đất, bao gồm:
1/ Đạm hữu cơ: Con người mua thêm thức ăn, rau củ quả từ bên ngoài, sử dụng không hết làm chất ủ phân hưu cơ; các loại hữu cơ nguyên chất như amino, humic, rong biển, hoặc cám gạo, bánh dầu đậu nành, thức ăn chăn nuôi bổ sung cho gà, cá, heo…
2/ Lân: lấy từ nguôn tro bếp, phân lân nung chảy, super lân, hoặc lấy thêm từ các phân bón có lân như MKP
3/ Kali: mua phân bón kali, bón vào lúc cây đậu hoa, kết trái, hoặc kali hỗn hợp với lân (MKP) hoặc kali kết hợp với humic acid (super gap)
4/ Các loại vitamin, vi sinh cho vật nuôi.
5/ Các loại dinh dưỡng trung lượng, vi lượng: Ca, Mg, Mg, Si, Fe, Cu, Zn, Mn, Bo, Mo… Tưới bổ sung riêng cho cây trồng, giúp tăng và duy trì năng suất, chất lượng rau màu, cây trái. Công tác chăm sóc, cắt tỉa cành, tạo ánh sáng hợp lý để cây quang hợp, che chắn, loại bỏ, phòng ngừa kịp thời sâu bệnh cho cây trồng, vật nuôi. Loại bỏ, xử lý kịp thời cây cành, vật nuôi yếu, thiếu sức đề kháng.
Đông Nguyễn

